برند «کیمیا»؛ پیوند موزه، صنایع دستی و اقتصاد خلا
نشست رونمایی از محصولات برند «کیمیا» صبح امروز (هجدهم خردادماه) با حضور حمیدرضا سلیمانی مدیرعامل مؤسسه موزههای بنیاد مستضعفان، احمد محیط طباطبایی مدیر ایکوم ایران، پلاسعیدی رئیس مؤسسه فرهنگی موزهها، نرگس رجایی مدیرکل آموزش و ترویج صنایع دستی و مجید بوجارزاده مدیر مرکز اسناد و موزههای صنعت نفت برگزار شد؛ نشستی که در آن بر نقش صنایع دستی در معرفی میراث فرهنگی، توسعه اقتصاد خلاق و ایجاد اشتغال تأکید شد.
حمیدرضا سلیمانی، مدیرعامل مؤسسه موزههای بنیاد مستضعفان، در این مراسم با اشاره به روند شکلگیری برند «کیمیا» گفت: این برند حاصل حدود یک سال مطالعه، تحقیق بازار و بررسی ظرفیتهای موجود بود تا بتوانیم ضمن انتقال تجربه و دانش موزهای، مأموریت اصلی موزهها یعنی معرفی آثار و میراث فرهنگی را به شکلی گستردهتر دنبال کنیم.
وی افزود: یکی از اهداف ما یادمانسازی و ماندگار کردن تجربه بازدید از موزهها در ذهن مخاطبان است. تلاش کردیم با تولید محصولاتی الهامگرفته از آثار موزهای، بخشی از این تجربه را به خانههای مردم ببریم و ارتباطی پایدار میان جامعه و موزهها ایجاد کنیم.
سلیمانی با تأکید بر کاربردی بودن محصولات «کیمیا» اظهار کرد: نگاه ما صرفاً تولید نمونههای موزهای یا تزئینی نیست. محصولات باید در زندگی روزمره مردم مورد استفاده قرار گیرند؛ زیبا، کاربردی، باکیفیت و در عین حال مقرونبهصرفه باشند. این محصولات برگرفته از فرهنگ غنی ایرانی ـ اسلامی هستند و میتوانند در سبد مصرف خانوادهها جای بگیرند.
وی درباره انتخاب نام «کیمیا» نیز گفت: کیمیا نماد تبدیل یک عنصر کمارزش به عنصری ارزشمند است. هنرمندان نیز با خلاقیت و مهارت خود مواد اولیه را به آثار ارزشمند تبدیل میکنند. امیدواریم با شکلگیری شبکهای از «کیمیاگران» شامل هنرمندان، تولیدکنندگان و فعالان صنایع فرهنگی، این برند به بستری برای خلق ارزش افزوده در حوزه صنایع دستی و صنایع خلاق تبدیل شود.
مدیرعامل مؤسسه موزههای بنیاد مستضعفان با اشاره به استقبال مخاطبان از محصولات این برند افزود: در مرحله آزمایشی عرضه محصولات در مجموعه دفینه و برخی فضاهای فرهنگی، بازخوردهای بسیار مثبتی دریافت کردیم. امروز این ظرفیت وجود دارد که محصولات ایرانی ـ اسلامی باکیفیت، کاربردی و اقتصادی را در سطح گستردهتری عرضه کنیم.
سلیمانی همچنین با اشاره به جایگاه صنایع دستی ایران در بازارهای جهانی گفت: نزدیک به یکسوم محصولات صنایع دستی جهان متعلق به ایران است و اگر با نگاه حرفهای و مبتنی بر کیفیت وارد بازارهای بینالمللی شویم، میتوانیم سهم بیشتری از این بازار را به دست آوریم و برندهای ماندگاری در این حوزه ایجاد کنیم.
در ادامه نشست، احمد محیط طباطبایی مدیر ایکوم ایران با تأکید بر اهمیت اقتصادی صنایع دستی اظهار کرد: صنایع دستی یکی از مهمترین ظرفیتهای ارزآور کشور است و باید بیش از گذشته به عنوان یک صنعت مورد توجه قرار گیرد.
وی با اشاره به تفاوت میان آثار هنری و محصولات صنایع دستی گفت: صنایع دستی علاوه بر ارزش هنری، دارای کارکرد اجتماعی و اقتصادی است و باید جایگاه آن متناسب با این ویژگیها تعریف شود. متأسفانه در برخی دورهها، بهویژه پس از تغییر عنوان «هنرهای ملی» به «هنرهای سنتی»، نوعی تقابل نادرست میان سنت و نوآوری شکل گرفت؛ در حالی که هنر ایرانی در همه دورهها بر پایه میراث گذشته، مسیر نوآوری خود را طی کرده است.
محیط طباطبایی افزود: هنر صفوی، هنر قاجار و هنر معاصر هر کدام ویژگیهای خاص خود را دارند اما همگی بر بستر سرمایه تاریخی و فرهنگی ایران شکل گرفتهاند. نوآوری زمانی معنا پیدا میکند که بر پایه همین میراث تاریخی صورت گیرد.
مدیر ایکوم ایران با اشاره به نمونههایی از نوآوری در صنایع دستی گفت: بسیاری از تحولات موفق در این حوزه بدون تغییر در ماهیت هنر سنتی و تنها با بهبود شیوههای تولید رخ داده است. این همان مسیری است که میتواند به توسعه صنایع دستی و افزایش مخاطبان آن کمک کند.
وی همچنین بر ضرورت توجه به همه گروههای مخاطب تأکید کرد و گفت: در موزههای بزرگ جهان محصولات فرهنگی در طیف گستردهای از قیمتها عرضه میشود تا همه بازدیدکنندگان، از کودکان تا گردشگران و مجموعهداران، بتوانند یادگاری متناسب با توان خرید خود تهیه کنند. این نگاه میتواند به توسعه ارتباط میان موزهها و جامعه کمک کند.
محیط طباطبایی اقدام مؤسسه موزههای بنیاد مستضعفان در راهاندازی برند «کیمیا» را گامی مثبت ارزیابی کرد و افزود: این تجربه میتواند الگویی برای سایر موزههای کشور باشد و زمینه گسترش اقتصاد فرهنگی مبتنی بر میراث تاریخی را فراهم کند.
در بخش دیگری از نشست، کتایون پلاسعیدی رئیس مؤسسه فرهنگی موزهها با اشاره به اهداف شکلگیری این برند گفت: «کیمیا» با هدف ایجاد فرصتهای شغلی برای خانوادههای سرپرست خانوار، حمایت از تولیدکنندگان داخلی و معرفی آثار موزهای به عموم مردم طراحی شده است.
وی افزود: تولید محصولات الهامگرفته از آثار موزهای ضمن کمک به معیشت خانوارها، زمینه آشنایی بیشتر جامعه با میراث فرهنگی و تاریخ ایران را فراهم میکند.
نرگس رجایی مدیرکل آموزش و ترویج صنایع دستی نیز با اشاره به فرارسیدن هفته صنایع دستی اظهار کرد: فرهنگسازی و جریانسازی از مهمترین نیازهای این حوزه است. صنایع دستی به دلیل حضور گسترده در زندگی روزمره کمتر دیده میشود و بخشی از ظرفیتهای آن مغفول مانده است.
وی بر ضرورت بهروزرسانی محصولات متناسب با نیازهای مخاطبان تأکید کرد و گفت: صنایع دستی باید در چارچوب صنایع خلاق تعریف شود. توسعه بسترهای دیجیتال و فروش آنلاین نیز میتواند به افزایش تقاضا و رونق اقتصادی این حوزه کمک کند.
همچنین مجید بوجارزاده، مدیر مرکز اسناد و موزههایصنعت نفت، با اشاره به فعالیت شش موزه صنعت نفت در کشور از اجرای طرح دیجیتالیسازی میلیونها سند تاریخی خبر داد و این اقدام را گامی مهم در مسیر حفاظت و معرفی میراث صنعتی ایران دانست.
در پایان این مراسم از محصولات برند «کیمیا» رونمایی شد و حاضران از بخشهای مختلف موزه و آثار ارائهشده در این برند بازدید کردند.
